Dinamometre Özellikleri Konu Anlatımı

5. Sınıf, 2. Ünite Dinamometre Özellikleri Konu Anlatımı

Dinamometre

• Dinamometre bir cisme uygulanan kuvveti ölçmektedir.
• Cisme uygulanan kuvvetin büyüklüğünü ölçmek için yay, lastik gibi esnek maddeler kullanılmaktadır.

Esnek Maddeler

Bir kuvvet uygulandığında şekli değişen ve kuvvet ortadan kalktığında tekrar eski hale gelen maddelere esnek maddeler denir.

Günlük hayatta esnek maddelere bazı örnekler verebiliriz. Bunlar yay, paket lastiği, balon, sünger gibi şekli değiştiğinde tekrar eski hale gelen cisimlerdir.

Dinamometre Özellikleri

• Dinamometre kuvveti ölçmektedir.
• Dinamometrenin birimi Newton(Nivtın)’dır.
• Birimi “N” ile gösterilir. Kuvvet birimini bilim insanı Isaac Newton’un soy adından alınmıştır.

• Dinamometrelerin ölçüm hassasiyeti ve ölçebileceği kuvvet aralığı aynı değildir.
• Dinamometrenin özelliği yapısındaki esnek maddenin esneklik, yayların kesit alanı ve cinsine göre değişir.
• Yandaki şekilde verilen farklı cins yaylara özdeş ağırlıklar asıldığında uzama miktarları farklı olmaktadır.
• Dinamometredeki yayın kesit alanı (kalınlığı) arttıkça dinamometrenin ölçebileceği kuvvet değeri artar.
• İnce yaya sahip bir dinamometre, kalın yaya sahip bir dinamometreye göre daha hassas ölçüm yapar.

• Yandaki eşit bölmeli dinamometrelere özdeş cisimler asıldığında en fazla uzama C dinamometresinde görülmektedir.
• Buna göre C dinamometresi en incedir ve bu sebeple en hassas ölçümü C dinamometresi yapacaktır.

• 7 N’luk bir cismi K dinamometresi hassas ölçebilir.
• 35 N’luk bir cismi M dinamometresi hassas ölçebilir.
• 70 N’luk bir cismi L dinamometresi hassas ölçebilir.

ÖRNEK 1

• Dinamometrenin ölçebileceği bir üst değer vardır. Bu dinamometrenin ölçebileceği en fazla kuvvet değeri 10 N’dur.
• Dinamometreler belirli bölmelere bölünmektedir. Bu dinamometrenin 10 bölmedir. Yani her bölmesi 1 N’u göstermektedir.
• Bu dinamometrenin ölçeği 4. bölmeyi göstermekte ve her bir bölme 1 N olduğu için soldaki ölçülen cismin ağırlığı 4 N’dur.