
5. Sınıf, 3. Ünite, Hücre ve Organelleri Konu Anlatımı
Hücre
- Hücre canlının en küçük yapı birimidir.
- Bu canlı yapının 3 temel kısmı vardır. Bu kısımlar hücre zarı, sitoplazma ve çekirdektir.

1. Hücre zarı: – Hücrenin dışında bulunan ve hücreye şekil veren kısımdır.
– Hücre zarı seçici geçirgen özelliğe sahip ve canlı yapıdadır.
2. Çekirdek: – Hücrenin yönetici kısmıdır ve genelde hücrenin ortasında bulunmaktadır.
– Çekirdekte hücrenin kalıtsal materyalleri de bulunmaktadır.
3. Sitoplazma: – Yarı akışkan ve saydam yapıdadır.
– Hücrenin enerji üretme, solunum gibi yaşamsal faaliyetleri burada gerçekleşir.
– Sitoplazma içerisinde özelleşmiş organel adı verilen kısımlar bulunmaktadır.
HÜCRE ORGANELLERİ
1. Mitokondri: – Hücrenin enerji üretimini gerçekleştiren organelidir.
– Beyin, kaslar gibi kısımlar fazla enerji tükettiği için mitokondri bu hücrelerde daha fazladır.
2. Endoplazmik retikulum: – Hücre içinde madde iletiminden sorumludur.
3. Koful: – Hücrenin depolama ve paketlemeden sorumlu organelidir.
– Bitki hücrelerinde kofullar büyük ve az sayıdadır.
– Hayvan hücrelerinde kofullar küçük ve çok sayıdadır.
4. Lizozom: – Hayvan hücrelerinde bulunmaktadır.
– Hücre içi sindirimden görevlidir.
5. Golgi aygıtı(Golgi cisimcisiği): – Hücrenin salgı yapımında görevlidir.
– Tükrük sıvısı gibi sıvıları salgılamakta görevlidir.
6. Sentrozom: – Hayvan hücrelerinde bulunur.
– Hücre bölünmesinde görev almaktadır.
7. Kloroplast: – Bitki hücrelerinde bulunmaktadır.
– Bitkinin besin ve oksijen üretilen kısmıdır.
8. Hücre duvarı: – Bitki hücresinin dış kısmını çevreler.
– Sağlam ve cansız yapıdadır.
BİTKİ VE HAYVAN HÜCRESİ ARASINDAKİ FARKLAR
Bitki ve hayvan hücrelerini birbirinden ayıran durumları aşağıdaki tablodan inceleyebilirsiniz.
| BİTKİ HÜCRESİ | HAYVAN HÜCRESİ |
| Şekli köşelidir. | Şekli ovaldir. |
| Sentrozom bulunmaz. | Sentrozom bulunmaktadır. |
| Kloroplast ve hücre duvarı bulunmaktadır. | Kloroplast ve hücre duvarı bulunmaz. |
| Kofulları büyük ve az sayıdadır. | Kofulları küçük ve çok sayıdadır. |
HÜCRE, DOKU, ORGAN, SİSTEM, ORGANİZMA
Hücre, doku, organ, sistem ve organizma arasında giderek karmaşık hale gelen bir hiyerarşik bir düzen vardır. Bu organizmanın işlevselliğini ve bütünlüğünü sağlar.

Hücre: Canlının en temel yapı taşıdır.
Doku: Aynı görevi yapan hücreler bir araya gelerek dokuları oluşturmaktadır.
Organ: Farklı dokular bir araya gelerek organları oluşturmaktadır.
Sistem: Farklı görevleri yerine getiren organlar bir araya gelerek sistemleri oluşturur.
Organizma: Birden fazla farklı görevi yerine getiren sistemler organizmayı oluşturmaktadır.
Sizlerde hücre, doku, organ, sistem ve organizma sistemlerine farklı örnekler yazabilirsiniz.

Bir yanıt yazın